زمان ايوان دوم است ( 1218 - 1241 م . ) پرتغال : شاه پرتغال آلفونسوى دوم بود . ( 1211 - 1223 م . ) وى پسر سانچوى اول است . در دوران سلطنت او كشمكش بين شاه و روحانيان بر سر املاك و مالياتها شروع شد . دانمارك : پادشاه دانمارك والدمار اول بود . ( 1157 - 1182 م . ) وى قانون دانمارك را تدوين كرد . بعد از مرگش سلطنت به پسر دوم او والدمار دوم رسيد ( 1202 - 1241 م . ) روسيه : در سال 1225 چنگيز خان بر روسيه جنوبى تسلط يافت و در آن ناحيه ، دولتى مغولى به نام عشيرهء تعالى تأسيس كرد و سپس شاهزاده‌نشينهاى روسيه را يكى پس از ديگرى به اطاعت خويش درآورد . در طول دو قرن و نيم تسلط تاتار بر روسيه ، مردم روسيه هيچ‌گونه رابطه‌اى با مغرب‌زمين نداشتند . در اين دوران ، روسها از هرگونه آزادى سياسى محروم بودند ، اما در اين تحولات ، بخشى از روسيه از بردگى و زوال جسته بود و اين قسمت ، جمهورى تجارت‌پيشه نوگورود است كه توانسته بود سر پاى خود بايستد . سختگيرى و خشونت مغولان در اين ناحيه منحصر به گرفتن ماليات بود . مشهورترين شاهزادهء نوگورود ، يك قهرمان ملى روس به نام الكساندر نوسكى « 1 » است . روم شرقى : امپراتور روم شرقى الكسيوس دوم بود كه بعد از پدر خود مانوئل اول به سلطنت نشست . ( 1180 - 1183 م . ) مردم از او تنفر داشتند . سرانجام هم توسط آندرونيكوس اول از سلطنت عزل و كشته شد و خود آندرونيكوس به سلطنت نشست ( 1183 - 1185 م . ) بعد از وى در سال 1185 م . مردم ، اسحاق دوم را به امپراتورى برگزيدند . ليكن در سال 1195 م . توسط برادرش الكسيوس سوم خلع گرديد . پسرش الكسيوس چهارم از سرداران جنگ چهارم صليبى كمك طلبيد و آنان در سال 1203 پدر و پسر را مشتركا به امپراتورى نشاندند . اما الكسيوس پنجم آن دو را بر كنار كرد كه همين عمل بهانه‌اى شد براى فرماندهان چهارمين جنگ صليبى كه در صدد منحل كردن امپراتورى روم شرقى بودند آنها به قسطنطنيه حمله‌ور شدند ، آنجا را تاراج نموده ، الكسيوس پنجم را كشتند . در سال 1204 م . امپراتورى لاتينى قسطنطنيه تشكيل شد و

--> ( 1 ) . Alexandr newski .